Okul kermesinin bir tane amacı var: okula gelir sağlamak. Bu cümleyi başa koyuyorum çünkü aşağıdaki her karar ona bağlı.
Kermes hazırlığı, dışarıdan bakınca bir organizasyon işi gibi görünür. İçeriden bakınca büyük ölçüde bir materyal işidir: bir günde kurulup dağılacak bir düzenin, o gün boyunca kendini anlatması gerekiyor.
Hazırlanan materyallerin tam listesi
Etkinliğin kapsamına göre değişse de genellikle şunlar hazırlanıyor:
- Duyuru afişleri
- Giriş karşılama panosu
- Stant isimlikleri
- Fiyat etiketleri
- Yönlendirme okları
- Ürün tanıtım kartları
- Teşekkür panosu
- Bağış kutusu etiketleri
- Teşekkür belgeleri (etkinlik sonunda kullanılmak üzere)
Çekiliş ya da yarışma düzenleniyorsa buna numara kartları ve bilgilendirme afişleri de ekleniyor.
Amaç iki katmanlı: hem düzenli bir görünüm oluşturmak, hem de ziyaretçilerin ihtiyaç duydukları bilgiye kolayca ulaşmasını sağlamak. İkincisi çoğu zaman ihmal ediliyor — ziyaretçi neyin nerede olduğunu, ürünün ne olduğunu ve fiyatını sormak zorunda kalıyorsa, materyal işini yapmamış demektir.
Kim ne yapar?
Bu süreç tamamen ekip çalışmasıyla ilerliyor ve iş bölümü genellikle şöyle oturuyor:
| Rol | Sorumluluk |
|---|---|
| Öğretmenler | Afiş ve görsel tasarımlar |
| Okul Aile Birliği | Baskı, malzeme temini, organizasyon desteği |
| Veliler | Stantların hazırlanması, süslemeler, ürün düzeni |
| İdare | Sürecin planlanması, görev dağılımı, hazırlıkların zamanında tamamlanması |
Bu tabloyu bir yere yazıp paylaşmak, hazırlığın ilk gününde yapılabilecek en faydalı iş. Çünkü kermeslerde aksayan şeyler genellikle kimsenin yapmadığı işler değil, kimin yapacağı belirlenmemiş işlerdir.
Bütçe hassasiyeti: hazırlık, geliri yememeli
Mümkün olduğunca okulun mevcut imkânlarından faydalanmaya çalışıyoruz: yazıcı, laminasyon cihazı, renkli kartonlar ve daha önce kullanılmış malzemeler yeniden değerlendiriliyor. Dışarıdan baskı yaptırılması gerekiyorsa maliyetin düşük tutulmasına özen gösteriliyor.
Sebebi açık: kermesin temel amacı okula gelir sağlamak. Hazırlık için yapılan harcamaların elde edilecek geliri gereksiz şekilde azaltmaması, üzerinde durduğumuz önemli bir hassasiyet.
Bu hassasiyeti pratiğe çeviren birkaç yöntem:
- Renkli kâğıda siyah-beyaz baskı. Renk kâğıttan gelir, tonerden değil. Stant isimlikleri ve fiyat etiketleri için fazlasıyla yeterli. Ayrıntı: Okul Bütçesiyle Pano Materyali.
- Kontur (içi boş) stili. Büyük harfli afiş ve stant başlıklarında toner tüketimini belirgin biçimde düşürür; uzaktan okunurluk aynı kalır. Pankart Oluşturucu bu stili doğrudan sunuyor.
- Tarih ve yıl bilgisini ayrı parçaya alın. "KERMES" yazan bir başlık her yıl kullanılır, "12 Nisan 2026" yazan kullanılmaz. Bu ayrım, gelecek yılın hazırlığını yarıya indirir.
- Fiyat etiketlerini yeniden kullanılabilir yapın. Laminasyon + silinebilir kalem ile aynı etiket setini her kermeste kullanabilirsiniz.
Duyuru: hangi kanal ne kadar işe yarıyor?
Eskiden ağırlıklı olarak okul girişine asılan afişler ve öğrencilere gönderilen davetiyeler kullanılırdı. Bugün en etkili yöntem WhatsApp veli grupları oldu.
Bunun yanında birlikte kullanılan kanallar:
- Okulun sosyal medya hesapları
- Okulun internet sitesi
- Okul girişindeki afişler
- Mahalleye açık bir etkinlikse çevredeki uygun noktalara asılan afişler
Ve önemli olan şu: farklı iletişim kanallarını birlikte kullanmak katılımı belirgin şekilde artırıyor. Tek kanala güvenmek, o kanalı takip etmeyen herkesi dışarıda bırakıyor.
Duyuru afişinde okunurluk
Mahalleye asılacak afişler, vitrin afişiyle aynı kurallara tabi: bakan kişi mesajı birkaç saniyede anlamalı. Kaldırımdan geçen biri için harf yüksekliğinin en az 6 cm, karşı kaldırımdan bakan için 12 cm olması gerekir — kabaca her 1 metre mesafe için 1 cm harf yüksekliği. Ayrıntısı: Vitrin Pankartı ve Afişi.
Afişte üç bilgi yeter: ne, ne zaman, nerede. Geri kalanı QR kodun işi.
Bağış ve ödeme tarafı
Bağış kutusu etiketine ya da giriş panosuna QR kod eklemek, kermeslerde belirgin fark yaratıyor: yanında nakit taşımayan ziyaretçi de katkı verebiliyor.
Okul girişine astığımız ödeme QR'ında yaptığımız gibi, kod tarandığında banka hesap bilgileri doğrudan ekranda çıkıyor — kimse yirmi altı haneli IBAN'ı elle yazmak zorunda kalmıyor. Aynı yöntemle etkinlik programı, konum ve fotoğraf albümü de paylaşılabiliyor. Ayrıntısı: Sınıfta QR Kod. Kodunuzu QR Kod Oluşturucu ile üretebilirsiniz.
En sık ne aksıyor?
Hazırlıklarda en sık yaşanan sorun zaman yönetimi. Tipik olarak son gün karşılaşılanlar:
- Fiyat etiketlerinin eksik kalması
- Bazı afişlerde yazım hatalarının fark edilmesi
- Stant isimliklerinin unutulması
- Son anda yeni bir stant eklenmesi ve bu yüzden yeniden çıktı alınması
Bu dördü de aynı ana sebebe bağlı: materyal listesinin bir yerde yazılı olmaması ve son gün baskıya kalması.
Bu yüzden etkinlikten bir gün önce tüm materyallerin tek tek kontrol edilmesini oldukça önemli görüyorum.
Bir gün önce kontrol listesi
- Stant sayısı kesinleşti mi? Her stant için isimlik var mı? (Son eklenen stant için de.)
- Fiyat etiketleri tamam mı? Her ürün grubu için.
- Yazım kontrolü yapıldı mı? Afişler, isimlikler, teşekkür belgeleri — özellikle isimler ve tarihler.
- Yönlendirme okları hazır mı? Giriş, stant alanı, ödeme noktası, tuvalet.
- Bağış kutusu etiketi ve QR kod yerinde ve test edildi mi?
- Yedek çıktılar var mı? Boş isimlik, boş fiyat etiketi, birkaç fazla teşekkür belgesi.
- Yazıcı ve toner yeterli mi? Son gün toner bitmesi, tüm planı durdurur. (Okul Yazıcısı Sorunları Sözlüğü)
- Asma malzemeleri hazır mı? Bant, yapışkan hamur, ip, mandal.
Beşinci ve altıncı maddeler en çok atlanan ikilidir — ve "son anda yeni stant eklendi" sorununun tek pratik çözümü, elde birkaç boş isimlik bulundurmaktır.
Kermes bittikten sonra
Kermes materyalinin büyük kısmı tekrar kullanılabilir. Ayırmak için basit bir kural:
- Tarih ve isim taşımayanlar → saklanır (stant isimlikleri, yönlendirme okları, "BAĞIŞ", "KERMES" başlıkları)
- Tarihli ve o yıla özgü olanlar → saklanmaz (duyuru afişi, program)
- Laminasyonlu ve silinebilir olanlar → mutlaka saklanır
Saklama ve arşivleme yöntemini ayrı bir yazıda ayrıntılı anlattım: Sınıf Materyalini Dayanıklı Kullanmak ve Arşivlemek.
Kermes, okulun en görünür ekip işi. Materyal tarafı iyi kurgulandığında kimse fark etmez — ziyaretçi neyin nerede olduğunu bilir, ürünlerin fiyatını sormaz, katkı vermek isteyen nasıl vereceğini bulur. Bu görünmezlik, işin iyi yapıldığının işaretidir.